Hosting Mắt Bão: hướng dẫn quản trị cPanel cơ bản (đăng nhập, File Manager, FTP)

Với hosting Mắt Bão dùng cPanel, bạn tự làm được bốn việc quản trị cơ bản: đăng nhập bảng điều khiển, quản lý tập tin bằng File Manager, kết nối FTP bằng FileZilla và tạo tài khoản FTP riêng cho người khác. Các bước dưới đây tóm lại theo tài liệu hỗ trợ chính thức của Mắt Bão.

Trước khi bắt đầu: kiểm tra bảng điều khiển của gói hosting Mắt Bão

Hướng dẫn trong bài áp dụng cho gói hosting dùng cPanel. Không phải gói nào cũng dùng cùng một bảng điều khiển: theo một bài tổng hợp trên blog của AZDIGI (một nhà cung cấp hosting khác), các gói Cloud Hosting của Mắt Bão có đi kèm Plesk hoặc DirectAdmin. Vì vậy, trước khi làm theo, bạn nên xem email bàn giao dịch vụ hoặc trang quản lý dịch vụ để biết gói của mình dùng bảng điều khiển nào. Nếu không phải cPanel, tên menu và nút bấm sẽ khác.

Bạn cũng nên chuẩn bị sẵn:

• Tài khoản đăng nhập trang quản lý dịch vụ id.matbao.net.
• Tên đăng nhập (username) và mật khẩu của hosting, hoặc quyền đổi mật khẩu trên id.matbao.net.
• Tên miền đã gắn với hosting, hoặc tên máy chủ hosting được gửi qua email.

Đăng nhập cPanel của hosting Mắt Bão

Ảnh minh hoạ tạo bằng AI

Có hai cách đăng nhập. Cách thứ nhất đơn giản hơn với người không chuyên IT.

Cách 1: qua trang quản lý dịch vụ

1. Đăng nhập trang quản lý dịch vụ id.matbao.net.
2. Chọn dịch vụ hosting cần quản trị và mở trang quản trị cPanel từ đây.
3. Nếu quên thông tin đăng nhập hosting, dùng chức năng Đổi mật khẩu trên id.matbao.net để khởi tạo lại; thông tin mới được gửi qua email.

Cách 2: đăng nhập trực tiếp bằng địa chỉ

1. Mở trình duyệt và gõ địa chỉ theo một trong hai dạng: http://tên-miền-của-bạn:2082 hoặc https://tên-máy-chủ-hosting:2083. Tên máy chủ có dạng như s2dxxx.cloudnetwork.vn, trong đó phần xxx nằm trong email Mắt Bão gửi cho bạn.
2. Nhập username và mật khẩu của hosting.
3. Bấm Log in để vào giao diện cPanel.

Nên ưu tiên địa chỉ dạng https với cổng 2083 vì đây là kết nối mã hoá.

Quản lý tập tin bằng File Manager

File Manager là công cụ trong cPanel để xem, tải lên, sửa và sắp xếp tập tin của website ngay trên trình duyệt, không cần cài thêm phần mềm.

Thiết lập lần đầu

1. Trong cPanel, tìm và mở File Manager.
2. Mở Settings, chọn thư mục mặc định là public_html/www để những lần sau vào thẳng thư mục gốc của website.
3. Đánh dấu Show Hidden Files để hiện các tập tin ẩn như .htaccess (tập tin cấu hình chuyển hướng, phân quyền của website).

Hosting có sẵn hai thư mục hệ thống là cgi-bin và .well-known. Mắt Bão khuyên không xoá hay sửa hai thư mục này để tránh lỗi khi vận hành.

Tải tập tin lên

1. Chọn thư mục public_html ở cây thư mục bên trái.
2. Bấm nút Upload trên thanh công cụ.
3. Chọn tập tin trên máy tính và chờ đến khi hiện chữ complete.
4. Bấm liên kết Go back to… để quay lại File Manager và kiểm tra tập tin đã có trên host.

Tạo thư mục và hiểu đường dẫn truy cập

1. Chọn thư mục gốc ở cây thư mục bên trái.
2. Bấm New Folder, nhập tên thư mục (nên viết liền, không dấu).
3. Bấm Create New Folder.

Tập tin trong thư mục con sẽ truy cập được qua đường dẫn web tương ứng. Ví dụ thư mục tailieu nằm trong public_html và chứa ảnh logo.png thì địa chỉ là https://tên-miền-của-bạn/tailieu/logo.png.

Che danh sách tập tin trong thư mục

Nếu ai đó gõ địa chỉ thư mục mà không kèm tên tập tin, trình duyệt có thể hiện ra toàn bộ danh sách tập tin bên trong. Điều này không an toàn với tài liệu nội bộ. Cách xử lý theo hướng dẫn của Mắt Bão:

1. Dùng Notepad hoặc Notepad++ tạo một tập tin rỗng, đặt tên đúng là index.php.
2. Tải tập tin này vào thư mục cần che.
3. Khi có người mở địa chỉ thư mục, host tự nạp index.php như trang chủ và chỉ hiện một trang trắng.

Cách này chỉ che danh sách, không khoá tập tin. Ai biết chính xác tên tập tin vẫn mở được, nên đừng để dữ liệu nhạy cảm (hợp đồng, bảng lương, hồ sơ khách hàng) trong thư mục công khai của website.

Các thao tác thường dùng khác

Tất cả đều bắt đầu bằng cách bấm chuột phải vào tập tin hoặc thư mục:

Kết nối FTP bằng FileZilla

Ảnh minh hoạ tạo bằng AI

FTP phù hợp khi cần tải lên hoặc tải về nhiều tập tin cùng lúc. Bạn cần một phần mềm FTP client; tài liệu của Mắt Bão dùng FileZilla, phần mềm miễn phí chạy trên hầu hết hệ điều hành.

1. Cài FileZilla và mở phần mềm.
2. Ở thanh kết nối nhanh, điền Host là tên miền website (có thể dùng tên máy chủ hoặc địa chỉ IP của host nếu tên miền chưa trỏ về host).
3. Điền Username và Password của hosting.
4. Ô Port để trống hoặc điền 21 (cổng mặc định của FTP).
5. Bấm Quickconnect.
6. Khi kết nối xong, khung bên trái là dữ liệu trên máy tính, khung bên phải là dữ liệu trên host. Mở thư mục public_html để xem tập tin website.

Để tải lên, mở thư mục đích ở khung host, rồi bấm chuột phải vào tập tin ở khung máy tính và chọn Upload. Để tải về, bấm chuột phải vào tập tin ở khung host và chọn Download. Tập tin văn bản có thể sửa trực tiếp bằng lệnh Edit.

Tạo tài khoản FTP riêng cho người khác

Khi thuê ngoài thiết kế web hoặc cần nhân viên tải ảnh sản phẩm lên, bạn không nên đưa mật khẩu hosting chính. Hãy tạo một tài khoản FTP chỉ được vào một thư mục:

1. Trong cPanel, mở FTP Accounts.
2. Đặt username và mật khẩu cho tài khoản mới.
3. Chỉ định thư mục tài khoản này được dùng, ví dụ /public_html/tailieu/.
4. Đặt dung lượng tối đa tài khoản được dùng.
5. Bấm Create FTP Account.

Tên đăng nhập của tài khoản này có dạng username@tên-miền-của-bạn. Khi đăng nhập bằng FileZilla, phần Host vẫn là tên miền, chỉ thay username và mật khẩu. Khi hết việc, nên xoá hoặc đổi mật khẩu tài khoản này.

Các việc quản trị khác trên cPanel

Trung tâm hỗ trợ của Mắt Bão có hướng dẫn riêng cho ba việc tiếp theo: tạo cơ sở dữ liệu, quản lý tên miền (Domains) và sao lưu website. Theo tài liệu chính thức của cPanel, các công cụ được chia thành từng nhóm, ví dụ:

• Databases: MySQL Databases, MySQL Database Wizard, phpMyAdmin.
• Domains: Domains, Redirects.
• Files: File Manager, Backup Wizard, Disk Usage.
• Email: Email Accounts, Autoresponders.
• Security: IP Blocker, Hotlink Protection.
• Software: MultiPHP Manager.

Tên công cụ có thể hơi khác tuỳ phiên bản cPanel mà nhà cung cấp cài, nên khi không thấy một mục, hãy dùng ô tìm kiếm trong cPanel.

Khi nào nên xem thêm lựa chọn khác

Nếu người phụ trách IT kiêm nhiệm thấy cPanel tiếng Anh khó dùng, hoặc doanh nghiệp đang so sánh trước khi gia hạn, có thể đối chiếu với các dịch vụ khác có máy chủ tại Việt Nam như iNET Cloud Hosting (bảng điều khiển OnePanel tiếng Việt) hay AZDIGI Hosting. Nếu cần máy chủ đặt ở nước ngoài, có thể xem Hostinger Web Hosting. Giá và cấu hình xem trên trang sản phẩm hoặc trang giá của từng hãng.

Câu hỏi thường gặp

Hosting Mắt Bão đăng nhập cPanel ở đâu?

Bạn vào từ trang quản lý dịch vụ id.matbao.net, hoặc gõ trực tiếp địa chỉ dạng https://tên-máy-chủ-hosting:2083 (hay http://tên-miền:2082) rồi nhập username và mật khẩu hosting.

Quên mật khẩu hosting Mắt Bão thì làm gì?

Dùng chức năng Đổi mật khẩu trên trang id.matbao.net để khởi tạo lại thông tin đăng nhập hosting. Thông tin mới, kèm tên máy chủ, được gửi về email của bạn.

Vì sao không thấy tập tin .htaccess trong File Manager?

Đây là tập tin ẩn. Mở Settings trong File Manager và bật Show Hidden Files thì tập tin sẽ hiện ra.

Có thể cho người khác tải tập tin lên mà không đưa mật khẩu hosting không?

Có. Tạo một tài khoản FTP riêng trong mục FTP Accounts, giới hạn vào một thư mục và một mức dung lượng. Người đó đăng nhập bằng tên dạng username@tên-miền-của-bạn.

Hướng dẫn này có dùng được cho gói Plesk hoặc DirectAdmin không?

Không hoàn toàn. Các bước và tên nút trong bài dành cho cPanel. Gói dùng Plesk hoặc DirectAdmin có giao diện khác, hãy xem tài liệu tương ứng trên trung tâm hỗ trợ của Mắt Bão.